IBL
Seminarium naukowe pt. "Ślady pożarów w drzewostanach z udziałem sosny i dębu w Puszczy Białowieskiej"

17
Dec
2019

13 grudnia br. w Zakładzie Lasów Naturalnych Instytutu Badawczego Leśnictwa w Białowieży odbyło się seminarium naukowe dotyczące historii pożarów i ich wpływu na rozwój drzewostanów z udziałem dębu i sosny w Puszczy Białowieskiej.

   Seminarium było podsumowaniem części prac w ramach projektu pt. ,,Historia rozwoju i dynamika naturalnych drzewostanów z udziałem dębu i sosny w Puszczy Białowieskiej" realizowanego przez Zakład Lasów Naturalnych IBL pod kierownictwem Pani dr inż. Ewy Zin.

Przywitanie przez kierownika Zakładu Lasów Naturalnych dr. hab. Rafała Palucha gości przybyłych na seminarium

   Spotkanie rozpoczął Kierownik Zakładu dr hab. Rafał Paluch, witając wszystkich zgromadzonych gości. Następnie głos zabrała prelegentka, Pani dr inż. Ewa Zin, która swoją prezentację rozpoczęła od wprowadzenia w tematykę, przedstawiając dane z literatury polskiej i zagranicznej oraz wyniki badań historii pożarów w zbiorowiskach borowych Puszczy Białowieskiej, prowadzonych z wykorzystaniem metody dendrochronologicznej. Dowiedzieliśmy się, że badania te wyraźnie sugerują, iż na przestrzeni lat ogień był obecny nie tylko w borach, ale również w grądach Puszczy Białowieskiej, jednakże jego rola w dynamice tych drzewostanów nie była do tej pory określona. Nad zagadnieniem roli ognia w ekologii zbiorowisk liściastych zastanawiali się już północnoamerykańscy naukowcy. Na podstawie badań prowadzonych we wschodnich Stanach Zjednoczonych stwierdzono niezaprzeczalny wpływ zaburzeń pożarowych na skład gatunkowy i dynamikę lasów liściastych i mieszanych strefy umiarkowanej.

Wprowadzenie w tematykę historii pożarów w Puszczy Białowieskiej

   W kolejnej części prezentacji przedstawione zostały wyniki z jednej powierzchni badawczej zlokalizowanej na terenie polskiej części Puszczy Białowieskiej (poza Białowieskim Parkiem Narodowym) na siedlisku grądowym. Materiał do analiz zbierany był w postaci wywiertów z drzew stojących oraz wyrzynków z pniaków lub martwych leżących drzew. Na podstawie analiz dendrochronologicznych określono liczbę pożarów oraz ich częstotliwość na przestrzeni wieków. Średnio pożary na tym obszarze występowały co 6 lat, a minimalny odstęp stwierdzony pomiędzy kolejnymi pożarami na tej powierzchni to tylko jeden rok. Zauważono znaczny spadek frekwencji pożarów od połowy XIX wieku i całkowity zanik tych zaburzeń z początkiem XX wieku. W strukturze wiekowej gatunków dla tej powierzchni wyróżnia się obecność starszych populacji dębu (w wieku nawet ponad czterysta lat) i sosny (w wieku ponad dwieście lat), natomiast w młodszych klasach wieku znaczny udział gatunków cienioznośnych oraz brak odnowienia sosnowego.

Uczestnicy seminarium ,,Ślady pożarów w drzewostanach z udziałem sosny i dębu w Puszczy Białowieskiej"

  Na podstawie dotychczasowych wyników wiadomo, że ogień był jednym z kluczowych czynników kształtujących dynamikę drzewostanów Puszczy Białowieskiej. Swoje wystąpienie prelegentka zakończyła stwierdzeniem, że Puszcza Białowieska nie jest statyczna, a w przeszłości w grądach na tym obszarze panowały prawdopodobnie warunki inne niż obecnie. Na razie nie można jednoznacznie stwierdzić, jak lasy te wyglądały w przeszłości, jednakże prowadzone w ZLN IBL badania w ramach w/w projektu dają szansę na lepsze poznanie historii rozwoju drzewostanów liściastych i mieszanych.

Uczestnicy chętnie brali udział w dyskusji, która zakończyła seminarium

   Na seminarium obecni byli przedstawiciele okolicznych nadleśnictw, pracownicy Białowieskiego Parku Narodowego oraz Instytutu Biologii Ssaków PAN. Temat zainteresował zgromadzonych gości, co można wnioskować po dużej liczbie pytań zadanych prelegentce.

Dr inż. Ewa Zin z Zakładu Lasów Naturalnych

   Organizatorzy seminarium serdecznie dziękują wszystkim za uczestnictwo i dyskusję.

Tekst: Paula Całusińska

Zdjęcia: Kamil Pilch

TAGS: białowieża puszcza białowieska zakład lasów naturalnych seminarium zln


Więcej Informacji

Obchody 90-lecia Instytutu Badawczego Leśnictwa

W dniach 10 i 11 grudnia 2020 r. odbyły się obchody jubileuszu 90-lecia powstania Instytutu Badawczego Leśnictwa....more »

Przedziwna Puszcza Białowieska

Tematem przewodnim filmu BULiGL pt. "Przedziwna Puszcza Białowieska" jest aktualna problematyka ochrony puszczy Białowieskiej w ujęciu historycznym oraz społecznym....more »

Wspomnienie o Doktorze Stanisławie Dunikowskim

Społeczność Instytutu Badawczego Leśnictwa ze smutkiem przyjęła wiadomość, że w dniu 28 września 2020 r. zmarł dr inż. Stanisław Dunikowski - wieloletni pracownik Zakładu Ekologii Lasu, Członek Honorowy Rady Naukowej IBL....more »

Seminarium naukowe pt. „Monitoring zanieczyszczeń powietrza w Puszczy Białowieskiej”

24 listopada 2020 r. odbyło się zdalne seminarium naukowe pt. „Monitoring zanieczyszczeń powietrza w Puszczy Białowieskiej” przygotowane przez dr hab. Rafała Palucha, prof. IBL oraz dr Izabelę Sondej....more »