LIFE+ ForBioSensing PL

Kompleksowy monitoring dynamiki drzewostanów Puszczy Białowieskiej z wykorzystaniem danych teledetekcyjnych

Rodzaj projektu

Międzynarodowy

Status projektu

Realizowany

Okres realizacji

01.10.2014 - 30.06.2021

Nr umowy

KE:LIFE13 ENV/PL/000048; NFOŚiGW:485/2014/WN10/OP-NM-LF/D

Źródło finansowania

Komisja Europejska w ramach Instrumentu Life + oraz NFOŚiGW

Kwota finansowania

KE:1 958 988 €; NFOŚiGW:1 763 089 €; IBL:341 349€

Beneficjent

Instytut Badawczy Leśnictwa

Koordynator / Komórka wiodąca

Zakład Zarządzania Zasobami Leśnymi IBL

Kierownik projektu

Dr inż. Krzysztof Stereńczak

Zobacz stronę projektu

Opis projektu

Projekt ForBioSennsing zakłada opracowanie i zastosowanie systemu monitoringu lasów Puszczy Białowieskiej z wykorzystaniem naziemnych powierzchni referencyjnych i danych teledetekcyjnych. Założeniem działań będzie powiązanie danych pozyskanych zdalnie z wynikami pomiarów naziemnych, w celu umożliwienia i ułatwienia późniejszego monitorowania procesów zachodzących w całej Puszczy.

Wyniki badań będą miały na celu poznanie aktualnego stanu lasów oraz analizę ich dynamiki na przestrzeni trwania projektu i po jego zakończeniu. Wyniki monitoringu w pierwszej kolejności wykorzystane będą do identyfikacji czynników warunkujących zmiany w Puszczy. Analiza czynników oraz ich intensywności pozwoli na zaimplementowanie odpowiednich działaniach ochronnych i gospodarczych, które pozwolą na ochronę tego cennego przyrodniczo obiektu. Poza tym całość prac ma na celu uzyskanie pewnych i miarodajnych wyników mających bezpośrednie przełożenie na działania służb Parku Narodowego i Lasów Państwowych. Unikalność Puszczy Białowieskiej powoduje, że jest to jedyny tego typu obszar w Unii Europejskiej, w związku z tym projekt będzie dotyczył tylko obszaru Polski.

Do najważniejszych spodziewanych rezultatów projektu należą:

  • Szczegółowe analizy i mapy prezentujące w kolejnych latach informacje o Puszczy dotyczące m.in.: wielkości zapasu rosnącego i biomasy, innych cech charakteryzujących drzewostany (wysokość drzew, ich grubość, pokrycie koron i jego zróżnicowanie, skład gatunkowy, budowa pionowa, wielkość biomasy etc.), ilości martwych drzew, zasięgu i powierzchni luk, zasięgu i powierzchni zamierających drzewostanów świerkowych, miejsca ubywania jesionu, dynamiki odnowień, ilości leżącego martwego drewna, wielkopowierzchniowego rozkładu drzewostanów różnych klas wieku i o różnej strukturze,
  • Mapy zbiorowisk roślinnych wraz z identyfikacją poszczególnych gatunków drzew,
  • Opracowanie metod monitoringu dynamiki drzewostanów Puszczy Białowieskiej z wykorzystaniem niewielkiej liczby powierzchni naziemnych i danych teledetekcyjnych obejmujących cały jej obszar,
  • Stworzenie chronologii wzorcowej szerokości słojów i lat wskaźnikowych dla wybranych gatunków drzew w Puszczy Białowieskiej,
  • Stworzenie unikatowego geoportalu ze wszystkimi pozyskanymi i wytworzonymi danymi przestrzennymi na temat Puszczy Białowieskiej,
  • Zagęszczenie istniejącej sieci stacji meteorologicznych w celu analizy mikroklimatu Puszczy. Stworzenie serwisu meteorologicznego online, który powinien sprawdzić się w promocji projektu i być bardzo użytecznym narzędziem dla turystów odwiedzających corocznie Puszczę.

Cele projektu

Projekt ma na celu opracowanie i zastosowanie metody monitoringu dużego obiektu leśnego z wykorzystaniem innowacyjnych technik i danych. Dzięki zastosowaniu najnowszych technik analiz ekosystemów leśnych możliwe będzie pozyskanie unikalnego dla Puszczy Białowieskiej zbioru danych przestrzennych i drzewostanowych. Połączenie danych teledetekcyjnych i fotogrametrycznych (np. LIDAR, zdjęcia satelitarne itp.) z pomiarami naziemnymi oferuje możliwość kompleksowego ujęcia dynamiki drzewostanów (lub homogenicznych fragmentów leśnych) tego cennego przyrodniczo obiektu leśnego. Rozpoznanie zmian struktury i składu gatunkowego, zachodzących w lasach Puszczy Białowieskiej pozwoli na zidentyfikowanie czynników warunkujących te procesy, ich dynamiki oraz wdrożenie odpowiednich przedsięwzięć ochronnych do działań praktycznych Parku i Nadleśnictw.

Do głównych celów projektu zaliczono:

  • Monitoring dynamiki drzewostanów w Puszczy Białowieskiej (m.in. analizę składu gatunkowego, monitoring zmian w drzewostanach powodowanych zamieraniem świerka i jesionu, ekspansji grabu, itd.),
  • Analizę sposobów odnawiania się, odmładzania i regeneracji drzewostanów, w tym z wykorzystaniem naturalnie powstających luk,
  • Opracowanie zestawienia różnego rodzaju technik i danych teledetekcyjnych, optymalnego dla potrzeb monitoringu lasów,
  • Charakterystykę mikroklimatu Puszczy,
  • Promocję Puszczy poprzez materiały multimedialne.

Działania projektu są nakierowane na uzyskanie całościowego obrazu zmian drzewostanowych w Puszczy i ich dynamiki (poprzez użycie kilku serii czasowych różnych danych teledetekcyjnych) oraz zmianę punktowego monitoringu (pomiary na powierzchniach naziemnych) na powierzchniowy, w celu poprawy skuteczności prowadzonej na terenie Puszczy ochrony ekosystemów leśnych. Możliwe będzie również wnioskowanie o bioróżnorodności fragmentów Puszczy. Efekty działania opracowanego w projekcie systemu zostaną przedstawione w postaci opracowań i map wskazujących konkretne zmiany i ich przyczyny na przestrzeni lat.

Charakterystyka projektu

AKTUALNOŚCI

Zakres uczestnictwa IBL

Projekt ForBioSensing realizowany jest przez pracowników administracyjnych oraz merytorycznych w placówkach Instytutu Badawczego Leśnictwa w Sękocinie Starym oraz w Białowieży. W skład Zespołu projektowego wchodzą:

 

Członek Zespołu FBS

Rola w Projekcie

Krzysztof Stereńczak

Kierownik Projektu, Specjalista ds. geomatyki

Damian Korzybski

Kierownik administracyjny

Rafał Paluch

Koordynator Projektu w Białowieży, Specjalista ds. hodowli lasu

Marta Piwowarska

Specjalista ds. monitorowania wskaźników Projektu

Maja Winnicka

Specjalista ds. administracyjnych w Sękocinie Starym

Dorota Rokosz

Specjalista ds. finansów

Monika Gutman

Specjalista ds. administracji, w szczególności zamówienia publiczne

Ewa Zin

Specjalista ds. badań ekologicznych

Dorota Raczkowska - Paluch

Specjalista ds. administracyjnych w Białowieży

Radomir Bałazy

Specjalista ds. geoinformatyki

Łukasz Kuberski

Specjalista ds.pomiarów i analiz drzewostanowych

Karol Rzeczycki

Specjalista ds.pomiarów geodezyjnych

Kamil Pilch

Specjalista ds.pomiarów i analiz dendrochronologicznych

Aneta Modzelewska Specjalista ds. teledetekcji, w szczególności analizy danych hiperspektralnych
Miłosz Mielcarek Specjalista ds. GIS
  Specjalista ds. meteorologii
Adam Szulc Specjalista ds. siedliskoznawstwa
Rafał Sadkowski Programista, rozwój automatycznych narzędzi analiz
Małgorzata Białczak Specjalista ds. teledetekcji
Żaneta Ciarka Specjalista ds. pozyskania i analizy danych skanowania laserowego
Bartłomiej Kraszewski Programista, wsparcie analizy danych
Olga Jasińska Specjalista ds. promocji
Agnieszka Kamińska Specjalista ds. modelowania statystycznego

 

Wykonawcy projektu

Biuro Projektu ForBioSensing

Sękocin Stary ul. Braci Leśnej 3, Bud A, p.107

05-090 Raszyn

Tel. +48 22 71 50 663

e-mail: fbs-biuro@ibles.waw.pl

 

 

 

Partnerzy

Współpracujemy, poprzez wymianę cennych doświadczeń i obserwacji, z:

Materiały do pobrania