Charakterystyka genetyczna polskich populacji świerka z podzasięgu południowego (Hercyńsko- Karpackiego) na podstawie analiz DNA

Charakterystyka genetyczna polskich populacji świerka z podzasięgu południowego (Hercyńsko- Karpackiego) na podstawie analiz DNA

Rodzaj projektu

Krajowy

Status projektu

Realizowany

Okres realizacji

01.07.2014 - 30.06.2017

Nr umowy

Źródło finansowania

Dyrekcja Generalna Lasów Państwowych

Kwota finansowania

Beneficjent

Instytut Badawczy Leśnictwa

Koordynator / Komórka wiodąca

Laboratorium Biologii Molekularnej

Kierownik projektu

dr hab. Justyna Nowakowska

Zobacz stronę projektu

Opis projektu

Prowadzone w projekcie badania mają na celu przeprowadzenie weryfikacji granic przebiegu regionów matecznych świerka pospolitego w Polsce, na podstawie charakterystyki genetycznej drzewostanów należących do podzasięgu Hercyńsko-Karpackiego.

Analizami genetycznymi zostaną objęte drzewostany świerka pospolitego z RDLP Katowice z regionów matecznych 802 i 808 (tzw. świerk beskidzki), z RDLP Kraków z regionu 805 (świerk orawski) oraz z RDLP Krosno z regionu 806 (świerk bieszczadzki). Wybrane regiony będą reprezentowane przez wyłączone drzewostany nasienne (WDN), gospodarcze drzewostany nasienne (GDN) i zachowawcze (DZ), oraz rezerwaty. W każdym regionie podlegającym weryfikacji zostanie wybrane kilka drzewostanów, których położenie pozwoli określić charakterystykę regionu matecznego. Pozostałe populacje, położone w regionach sąsiednich, będą wybrane w ten sposób, aby dzieliła je od granicy weryfikowanego regionu jak najmniejsza odległość.

Badania umożliwią precyzyjną weryfikację przebiegu granic w wybranych regionach matecznych dzięki multipleksowym zastosowaniu 3 typów markerów: mikrosatelitarnego jądrowego DNA, mitochondrialnego DNA i sekwencji DArT, które są obecnie używane do określenia zmienności genetycznej w europejskich populacjach świerka pospolitego.

Wymiernym efektem podjętych prac badawczych będzie opracowana mapa zmienności genetycznej świerka pospolitego, jednego z głównych lasotwórczych gatunków w zasięgu Hercyńsko-Karpackim w Polsce i opracowanie praktycznych wytycznych dla LP dotyczących przedmiotowego zagadnienia.

Cele projektu

Celem podstawowym jest weryfikacja granic regionów matecznych dla drzewostanów położonych na terenie trzech Regionalnych Dyrekcji LP:

  • RDLP Katowice z regionów matecznych 802 i 808 (tzw. świerk beskidzki),
  • RDLP Kraków z regionu 805 (świerk orawski),
  • RDLP Krosno z regionu 806 (świerk bieszczadzki).  

 

Na obecnym poziomie wiedzy, badania DNA są jedyną wiarygodną możliwością określenia puli genetycznej drzewostanów o zbliżonym (lub różnym) stopniu podobieństwa genetycznego na danym terenie.

Efektem końcowym będzie opracowanie szczegółowych map zmienności genetycznej świerka pospolitego oraz opracowanie praktycznych wytycznych dla LP, dotyczących ewentualnych zmian z przebiegu granic regionów matecznych 802, 808, 805 i 806 w odniesieniu do obowiązującej regionalizacji nasiennej. Genetyczna weryfikacja populacji świerka beskidzkiego, orawskiego i bieszczadzkiego, rozwiąże dylemat przynależności do geograficznych obszarów występowania tego gatunku w południowej Polsce, oraz umożliwi lepsze wykorzystanie bazy nasiennej leśnego materiału podstawowego w Lasach Państwowych.

 

 

Charakterystyka projektu

Projekt ma charakter naukowy oraz aplikacyjny.

Zakres uczestnictwa IBL

Projekt jest realizowany przez pracowników Laboratorium Biologii Molekularnej IBL oraz Zakład Hodowli Lasu i Genetyki Drzew Leśnych IBL.

Wykonawcy projektu

Lp.

Imię i nazwisko

Tytuł naukowy

Charakter udziału w realizacji tematu

1.

Justyna Nowakowska

Dr hab.

Kierownik i koordynator badań

Opracowanie statystyczne danych, dokumentacji końcowej i wytycznych dla LP

2.

Anna Tereba

Dr inż.

Koordynator analiz DNA w laboratorium

3.

Iwona Szyp-Borowska

Dr

Analizy DArT

4.

Małgorzata Sułkowska

Dr

Koordynator prac terenowych

 

Partnerzy