Potencjał usług ekosystemowych lasów Sudetów Zachodnich

Artykuł pn. „Forest ecosystem services potential, synergies and trade-offs three decades after forest dieback in the Western Sudetes (Poland)” autorstwa Agnieszki Kamińskiej, Adama Kaliszewskiego, Emilii Wysockiej-Fijorek, Piotra Gołosa (†), Krzysztofa Stereńczaka oraz Mariusza Ciesielskiego został opublikowany w czasopiśmie Ecosystem Services, które jest topowym jeśli chodzi o przedmiotową tematykę.

Ekosystemy leśne dostarczają społeczeństwu niezliczonych usług i odgrywają kluczową rolę w ochronie bioróżnorodności. Jednak w obliczu zmian klimatu rośnie ryzyko zaburzeń – zarówno abiotycznych (np. pożary), jak i biotycznych (np. gradacje owadów). Dodatkowo zmiany w strukturze wiekowej i gatunkowej drzewostanów po takich zdarzeniach mogą ograniczać stabilność lasów i ich zdolność do świadczenia usług ekosystemowych.

W swoich badaniach Autorzy skupili się na górskich lasach Sudetów Zachodnich, które po masowym zamieraniu świerka w latach 80. przeszły proces odbudowy i przebudowy. Przeanalizowali osiem kluczowych usług ekosystemowych, m.in. produkcję drewna, magazynowanie węgla, potencjał produkcji miodu i owoców leśnych, ochronę przed erozją, zapylanie oraz funkcję rekreacyjną.

Wyniki pokazują, że usługi te grupują się w trzy główne klastry:
• **„wood & carbon”** – związany z produkcją drewna i magazynowaniem węgla
• **„pollinators”** – wspierający zapylacze
• **„multifunctional”** – łączący różne funkcje ekosystemowe

Kluczowymi czynnikami różnicującymi te klastry są wiek drzewostanów oraz ich skład gatunkowy.

Wnioski są jasne:
Zróżnicowane strukturalnie i gatunkowo lasy, zarządzane w skali krajobrazu, mają większy potencjał do dostarczania szerokiego spektrum usług ekosystemowych.

Co ważne, zastosowana metodologia oparta na zestawie wskaźników i danych przestrzennych może być z powodzeniem wykorzystana również w innych regionach.

Dostęp do artykułu: https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S2212041626000288

Dostęp do artykułu popularnonaukowego:
https://www.ibles.pl/wp-content/uploads/2026/09/LP_2026_15-16-archiwum.pdf

Opr. M. Ciesielski, W. Duranowska
Fot. Archiwum IBL