Dendrolab IBL

Dendrolab IBL

Drzewa stanowią jedno z naturalnych archiwów historii środowiska. Organizmy te dostarczają wieloletnich serii danych na temat formowania się przyrostu radialnego i czynników to warunkujących o rocznej, a nawet sezonowej rozdzielczości.
Zespół Dendrolab IBL realizuje badania dendroekologiczne i dendroklimatyczne nad dawnym i aktualnym przyrostem drzew, z wykorzystaniem dendrochronologii, anatomii drewna oraz dendrometrów.
Badania nad reakcją drzew na warunki środowiska, w tym różne zaburzenia, umożliwiają m.in. analizy ich adaptacji do ewentualnych zmian, takich jak np. zmiany klimatu czy zmiany reżimu pożarów. W naszych badaniach często stosujemy podejście interdyscyplinarne – współpracując z ekspertami reprezentującymi inne gałęzie nauki: paleoekologię, archeologię, klimatologię, historię środowiska, teledetekcję, technologię drewna, ekologię roślin, hydrologię. Skupiamy się na badaniach w lasach strefy umiarkowanej Europy.

Nasze aktualne badania koncentrują się na:

Dendrolab IBL obejmuje laboratoria w dwóch ośrodkach badawczych Instytutu Badawczego Leśnictwa w Sękocinie (Zakład Hodowli Lasu i Genetyki Drzew Leśnych) oraz Białowieży (Zakład Lasów Naturalnych). Nasze laboratoria posiadają stanowiska do identyfikacji gatunkowej, datowania, digitalizowania oraz analizowania prób drewna i preparatów mikroskopowych, w tym pomiarów parametrów słojów rocznych i komórek drewna, itp. Dendrolab IBL wyposażony jest w takie urządzenia, jak: binokulary z kamerami (ZEISS, Leica, Opta-Tech), LINTAB 6, skanery EPSON (A3), skaner preparatów ZEISS AxioScanZ1, mikrotomy saneczkowe: WSL microtome, core microtome, mikrotom rotacyjny Leica HistoCore BIOCUT, procesor tkankowy Leica TP1020, stacja zatapiania Leica HistoCore Arcadia.

Współpracujemy z czołowymi laboratoriami dendrochronologicznymi w Europie. Jesteśmy otwarci na współpracę w zakresie szeroko pojętej historii środowiska oraz badań nad przyrostem drzew. Dendrolab IBL oferuje możliwość realizacji stażu, pobytu stypendialnego bądź pracy licencjackiej, magisterskiej i doktorskiej.

Projekty realizowane we współpracy z Dendrolabem

Aktualne publikacje

Piotr Tomasz Zaniewski, Mirela Tulik, Jernej Jevšenak, Łukasz Kozub, Marcin Jakubowski, Aleksandra Kalisty, Tomasz Oszako, Marcin Klisz. Waterlogging alters climate–wood anatomy relationships in Quercus robur L. in Central European temperate lowlands. Dendrochronologia, Volume 98, 2026, 126549, ISSN 1125-7865.
https://doi.org/10.1016/j.dendro.2026.126549.

Yulia Prokopuk, Annabel J. Porté, Marcin Klisz, Georg von Arx, Holger Gärtner, Alan Crivellaro, Maksym Netsvetov.
Hidden radiation legacy revealed in Scots pine's xylem structure and hydraulic function after the Chornobyl accident, Science of The Total Environment. Volume 1043, 2026, 181946, ISSN 0048-9697. https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2026.181946.

Andrei Popa, Jernej Jevšenak, Marcin Dyderski, Radosław Puchałka, Allan Buras, Ionel Popa, Martin Wilmking, Aleksandra Kalisty, Catalin-Constantin Roibu, Marcin Jakubowski, Eric Thurm, Martin Šenfeldr, Marko Smiljanić, Ernst van der Maaten, Jan Esper, Edurne Martinez del Castillo, Vaclav Treml, Jan Tumajer, Tzvetan Zlatanov, Roberts Matisons, Gheorghe Florenta, Veronica Florenta, Maksym Netsvetov, Vladislav Grati, Andreas Burger, Karolina Janecka, Saša Kostić, Kamil Pilch, Diāna Jansone, Agnese Liepiņa, Yulia Prokopuk, Oleksandr Sylenko, Mátyás Árvai, Achim Bräuning, Cristina Marques, Martin Häusser, Emil Horváth, Jakub Jeleń, Ryszard Kaczka, Zoltán Kern, Tomáš Kolář, Marcin Koprowski, Sandra Metslaid, András Morgós, Oleksandr Khodosovtsev, Aleksei Potapov, Michal Rybníček, Irena Sochová, Kristina Sohar, Vasyl Budzhak, Ewa Zin, Tassilo Schneider, Wojciech Gil, Marcin Klisz. Spatiotemporal Variability of Dendroecological Indicators in Pedunculate Oak (Quercus robur L.) Tree-Rings Across Europe in Relation to Species Distribution Models 2025. Global Change Biology 31, no. 11: e70567.
https://doi.org/10.1111/gcb.70567.

Bobiec, A., Pilch, K., Wójcik, S. et al. Re-visiting the ancient forest: the analysis of basal area increment reveals the present oak old growth of the Białowieża forest interior recruited amongst pioneering trees. Eur J Forest Res (2025). https://doi.org/10.1007/s10342-025-01834-w

Zin, E., Związek, T., Klisz, M., Słowińska, S., Róg, D., Obremska, M., Łuców, D., Pietruczuk, J., Popek, J., Piotrowicz, K., Pilch, K., Szewczyk, K., Halaś, A., and Słowiński, M.: From Alnus to Pinus: temperate peatland ecosystem transformation triggered by human-driven landscape change, Biogeosciences, 23, 3091–3138, https://doi.org/10.5194/bg-23-3091-2026, 2026